Sistem İzleme

DeepFilter, gelen ve giden her e-postayı birbirine bağlı bir servisler zincirinden geçirir: e-postayı SMTP ile karşılayan geçiş katmanı, içeriği tarayıp skorlayan filtreleme motoru, kayıtları ve ayarları tutan veritabanları, hızlı önbellek ve yönetim arayüzü. Bu zincirdeki tek bir halka durursa e-posta ya hiç akmaz ya da filtrelenmeden geçer. Sistem sayfası, o zincirin tümünün sağlığını ve sunucunun donanım yükünü tek ekranda toplar.

Bu ekranı, bir sorun sezdiğiniz an ilk teşhis noktası olarak açarsınız: "e-posta neden gecikti", "sistem yavaş mı", "disk doluyor mu", "bir servis mi düştü", "trafik neden birden düştü" ya da "bu hesaba kim, ne zaman girdi" sorularının hepsinin yanıtı burada başlar. Veriler canlıdır ve bölümlere göre farklı ritimlerde kendini yeniler; bir değeri görmek için sayfayı elle yenilemeniz gerekmez.

Sayfa İzle → Sistem yolundan açılır.

info

Sistem sayfası yalnızca genel yöneticiye görünür; alan (domain) yöneticisi bu ekranı görmez.

Açılışta üst sırada sunucu metrikleri ve servis durumları görünür; hemen altında süreç monitörü yer alır. Sayfa aşağı kaydırıldığında trafik grafikleri ile kullanıcı ve öğrenme tabloları gelir.

Sunucu Metrikleri

Bu bölüm sunucunun donanım yükünü dört kartta özetler ve beş saniyede bir kendini yeniler. Bir e-posta güvenlik ağ geçidi donanım sınırına dayandığında işleme yavaşlar ve kuyruk birikir; bu kartlar o sınıra yaklaşmayı, sorun bir kesintiye dönüşmeden gösterir.

Dört kartın ortak dili, her kartın halka rengidir; renk, kaynağın doluluk oranına göre değişir:

Renk	Aralık	Anlamı
Yeşil	%60 altı	Normal
Sarı	%60–75	İzlenmeli
Turuncu	%75–90	Yük yüksek
Kırmızı	%90 ve üstü	Kritik

CPU Kullanımı — İşlemcinin o anda ne kadarının kullanıldığını yüzde olarak ölçer. Yoğun tarama anlarında kısa sıçramalar normaldir. Kalıcı olarak kırmızı banda (≥%90) oturması, sunucunun işlem gücünün yetmediğini ve e-posta işlemenin yavaşlayabileceğini gösterir. İlk kontrol: Süreç Monitörü'nde CPU'ya göre en üstteki süreçlere bakarak yükü hangi sürecin ürettiğini daraltın.

RAM Kullanımı — Kullanılan belleği toplam belleğe oranlar (yüzde ile kullanılan / toplam GB). Veritabanı ve önbellek servisleri belleği önden ayırdığı için yüksek ama sabit bir RAM değeri tek başına sorun değildir. Sorun işareti, değerin sürekli tırmanıp kırmızı banda dayanmasıdır; bu, bir servisin belleği geri bırakmadığına işaret edebilir. İlk kontrol: Değer düşmeden tırmanıyorsa Süreç Monitörü'nü RAM'e göre sıralayıp belleği hangi sürecin tükettiğini izleyin.

Disk Kullanımı — Sunucunun kök disk bölümünün doluluğunu ölçer (yüzde ile kullanılan / toplam GB). Kademeli artış normaldir. Turuncu-kırmızı banda (≥%75) girmesi öncelikli uyarıdır. İlk kontrol: En sık sebep sistem loglarının şişmesidir; İzle → Log Yönetimi sayfasından log boyutunu ve saklama süresini gözden geçirin.

caution

Disk kök bölümü dolduğunda e-posta alımı ve kayıt yazımı durur. Halkanın turuncuya döndüğünü gördüğünüzde beklemeden yer açın; kırmızıyı beklemek servis kesintisi riskini taşır.

Ağ Trafiği — Saniyelik gelen (↓) ve giden (↑) ağ akışını gösterir. Bir doluluk oranı değil anlık hız olduğu için renk bandına tabi değildir; sabit bir alarm eşiği yoktur, daha çok "trafik akıyor mu" teyidi için bakılır.

note

Sayfa ilk açıldığında ↓/↑ değerleri kısa süre — görünebilir. Hız, iki ölçüm arasındaki farktan hesaplandığı için ilk ölçümde kıyaslanacak önceki örnek yoktur; birkaç saniye sonra değer kendiliğinden dolar. Bu bir arıza değildir.

Disk Doluluk Bandı

Disk dolduğunda e-posta kabulü durabilir ve uyarı e-postası da gönderilemeyebilir. Bu yüzden sistem, sunucunun kök disk bölümünün doluluğunu e-postadan bağımsız olarak doğrudan ölçer ve eşik aşıldığında panelin üstünde, tüm sayfalarda turuncu bir bant gösterir:

Doluluk	Bant başlığı	Bant metni
%85 ve üstü	Disk alanı azalıyor	Sunucu diski %N dolu.
%95 ve üstü	Disk alanı kritik seviyede	Sunucu diski %N dolu; e-posta kabulü durabilir.

Banttaki yüzde, bu sayfadaki Disk Kullanımı kartıyla aynı değerdir. Bant eşikleri (%85 ve %95) kartın halka renklerinden (%75 turuncu, %90 kırmızı) ayrıdır. Banttaki Sistem Durumu düğmesi bu sayfayı açar; bu sayfadayken düğme görünmez.

• Bandı yalnızca genel yönetici görür.
• Kapatma düğmesi yoktur; yer açılıp doluluk %85'in altına indiğinde bant kendiliğinden kalkar.
• Bant yalnızca kök disk bölümünü (/) izler. Disk Dolu uyarı e-postası ise kök bölümle birlikte diğer kritik disk bölümlerini de izler (bkz. Bildirimler).
• Doluluk ölçülemezse bant gösterilmez.

Servis Durumları

Bu bölüm, sistemin dayandığı kritik servislerin her birinin çalışıp çalışmadığını otuz saniyede bir denetler. DeepFilter tek bir program değil, birlikte çalışan servisler zinciridir ve e-posta bu zincirden geçer; biri düşerse o halkaya bağlı işlev durur. Panel, hangi halkanın koptuğunu anında gösterir.

Sağ üstteki rozet, o an kaç servisin ayakta olduğunu çalışan / toplam biçiminde özetler (örneğin 17/17 aktif). Hepsi çalışıyorsa rozet yeşil, biri bile düşükse amber olur. Her satırın durumu Çalışıyor (yeşil) veya Durduruldu (kırmızı) olarak görünür. Servisler iki işlevsel gruba ayrılır:

• Uygulama servisleri — DeepFilter'ın yönetim arayüzünü, API'sini ve arka plan iş kuyruğunu (zamanlanmış görevleri ve raporları yürüten zamanlayıcı dahil) çalıştıran servislerdir.
• Altyapı servisleri — E-posta akışının ve filtrelemenin temelini oluşturur: e-postayı SMTP ile alan geçiş katmanı, içeriği tarayıp skorlayan filtreleme motoru, kayıt ve rapor veritabanları, hızlı önbellek, web sunucusu, virüs tarama motoru ile imza güncelleyici, güvenlik duvarı ve saat senkronizasyonu.

Bir servis Durduruldu gösterdiğinde etkisi, hangi işleve bağlı olduğuna göre değişir:

İşlev	Durursa etkisi
E-posta geçiş / filtreleme	E-posta alımı veya spam/zararlı filtreleme durur; gelen e-posta gecikir ya da taranmadan geçebilir
Veritabanları ve önbellek	Arayüz, raporlar veya kayıtlar eksik ya da erişilemez olur
Virüs tarama ve imza güncelleme	Zararlı yazılım taraması yapılamaz; imzalar güncellenmez ve eskir
Arka plan iş kuyruğu	Zamanlanmış görevler ve raporlar üretilmez

İlk kontrol: Ekranı yenileyin. Bir güncelleme veya yeniden başlatma sırasında kısa süreli Durduruldu görünmesi normaldir; durum kalıcıysa aşağıdaki Sorun Giderme bölümüne bakın.

Süreç Monitörü

Servis Durumları bir servisin çalışıp çalışmadığını söyler; Süreç Monitörü ise sunucuda o an en çok CPU ve bellek tüketen süreçleri listeler. Sunucu Metrikleri'nde CPU ya da RAM halkasının yükseldiğini gördüğünüzde yükü hangi sürecin ürettiğini buradan okursunuz.

Sayfa açıldığında tablo tek seferlik bir anlık görüntü gösterir; başlıkta Anlık görüntü — canlı izleme için Canlı düğmesini kullanın yazar. Yükü bir süre izlemek istediğinizde Canlı düğmesine tıklayın: tablo hemen güncellenir, ardından iki saniyede bir kendini yeniler ve düğme Durdur'a dönüşür. Durdur'a tıkladığınızda yenileme durur, son okunan değerler ekranda kalır. Başlığın altındaki Alındı: SS:DD:ss satırı, tablodaki değerlerin hangi anda okunduğunu her iki modda da gösterir; anlık görüntüye uzun süre sonra bakıyorsanız değerlerin o saate ait olduğunu bu satırdan anlarsınız.

Tablonun sütunları Süreç (süreç adı ve altında süreç numarası, PID), CPU, RAM ve Çalışma süresi'dir. Liste varsayılan olarak CPU'ya göre en yüksekten başlar; CPU ya da RAM başlığına tıklayarak sıralamayı değiştirirsiniz. Başlıktaki Toplam N süreç bilgisi sunucuda çalışan tüm süreçlerin sayısını verir; tabloda yalnızca en çok kaynak tüketenler yer alır.

note

CPU değeri tek bir çekirdeğe göre ölçülür; çok çekirdekli bir sunucuda yoğun çalışan bir süreç %100'ü aşabilir. Başlıktaki çekirdek sayısı notu bu ölçeği hatırlatır. Bu bir arıza değildir.

İlk kontrol: Bir süreç uzun süre listenin başında kalıyor ve Sunucu Metrikleri'nde CPU ya da RAM halkası kırmızı banda oturmuşsa, süreç adını ve gözlediğiniz değerleri not edip DeepFilter destek ekibiyle paylaşın.

E-posta Trafiği

Bu grafik, seçilen dönemde (7 gün / 30 gün / 90 gün; varsayılan 30 gün) günlük işlenen e-posta sayısını alan grafiği olarak gösterir. Amacı hacim trendini görünür kılmaktır: kendi ritmine göre ani bir düşüş e-posta akışının kesildiğine, beklenmedik bir sıçrama ise bir kampanyaya ya da saldırıya işaret edebilir. Sorun işareti: Bugüne yakın çubuğun ani sıfıra düşmesi. İlk kontrol: Servis Durumları'ndan e-posta geçiş ve filtreleme işlevlerinin ve kayıt veritabanının ayakta olduğunu doğrulayın.

note

Grafik, tekrar denenmek üzere "Geçici Ret" verilen (gönderenin sonra yeniden denediği) bağlantıları saymaz; yalnızca işlenen e-postaları gösterir. Böylece aynı e-postanın tekrar denemeleri sayacı şişirmez.

Karantina Aksiyonları

Bu panel, son 30 günde karantina üzerinde yapılan işlemleri günlük yığılmış çubuklarla, türlerine göre gösterir ve dakikada bir yenilenir:

• Serbest bırakma (yeşil) — karantinadan çıkarılıp alıcıya teslim edilen e-postalar.
• Silme (kırmızı) — karantinadan kalıcı olarak silinenler.
• Ham öğretme (mavi) — meşru olarak işaretlenip filtreye örnek verilen e-postalar.
• Spam öğretme (mor) — spam olarak işaretlenip filtreye örnek verilenler.

Panel, karantina operasyon yükünü ve öğretme etkinliğini izlemek içindir. Sürekli yüksek bir serbest bırakma sütunu, meşru e-postaların sık sık karantinaya takıldığını (tarama eşiklerinin gereğinden agresif olabileceğini) düşündürür; hiç öğretme görülmemesi ise filtrenin geri bildirimle beslenmediğini gösterir. İlk kontrol: Serbest bırakma sürekli yüksekse tarama eşiklerini gözden geçirin.

Tüm Kullanıcılar

Bu bölüm, yönetim paneline tanımlı her kullanıcının en son ne zaman ve toplam kaç kez giriş yaptığını listeler. Amacı erişim görünürlüğüdür: hesapların gerçekten kullanılıp kullanılmadığını ve beklenmedik bir erişim olup olmadığını gözlemlemenizi sağlar.

Tablo üç sütun taşır: Kullanıcı/E-posta (ad ve e-posta adresi), Son Giriş (tarih ve saat) ve Giriş Sayısı (toplam oturum açma). Varsayılan olarak en son giriş yapan ilk beş kullanıcı listelenir; sütun başlıklarına tıklayarak sıralayabilir, üstteki arama kutusuyla ada veya e-postaya göre filtreleyebilirsiniz (arama sırasında beşli sınır kalkar).

Sorun işareti: Son Giriş sütununda — görünen hesap hiç giriş yapmamış (atıl) demektir; kullanılmayan bir yönetici hesabı fazladan bir güvenlik yüzeyidir. Alışılmadık bir saatte ya da beklenmeyen bir hesapta giriş de incelenmelidir. İlk kontrol: Atıl hesapları Kullanıcı Yönetimi'nden gözden geçirin; şüpheli bir giriş için İzle → Denetim Logları sayfasındaki ayrıntılı kayda bakın.

Öğrenme Dengesi

Bu bölüm, her aktif kullanıcının son 30 günde yaptığı ham (meşru) ve spam öğretmelerinin dağılımını gösterir. Filtre, doğru öğrenmeyi kullanıcıların geri bildiriminden alır; bu tablo o katkının kimden, ne kadar ve hangi yönde geldiğini görünür kılar.

Sütunlar: Kullanıcı, Ham, Spam, Toplam ve iki yönün oranını görsel bir çubukla veren Denge. Varsayılan olarak toplama göre en çok katkı veren ilk beş kullanıcı listelenir; tablo aranabilir ve sıralanabilir. Sağlıklı bir öğrenme için katkının iki yönde de (hem spam hem meşru örnek) olması beklenir; bir kullanıcının yalnızca tek yöne öğretmesi, filtrenin o kullanıcı üzerinden yalnızca o yönde beslendiğini gösterir.

Sistemin Sağlıklı Olduğunu Doğrulama

Adımlar

1. İzle → Sistem ekranını açın.
2. Sağ üstteki servis rozetinin iki sayısının eşit olduğunu (örneğin 17/17 aktif) doğrulayın; eşitlik, izlenen tüm servislerin ayakta olduğu anlamına gelir.
3. Servis listesinde her satırın yeşil Çalışıyor gösterdiğini gözden geçirin.
4. Sunucu Metrikleri kartlarında hiçbir halkanın turuncu veya kırmızı banda girmediğini kontrol edin.

Doğrulama — sağlıklı olduğunu şuradan anlarsınız

Rozetin iki sayısı eşit, tüm servis satırları yeşil Çalışıyor ve dört metrik halkası da yeşil-sarı bandındaysa sistem sağlıklı çalışıyordur.

Sorun Giderme

Bir servis satırı kısa süreliğine "Durduruldu" gösteriyor. Servis o sırada yeniden başlatılıyor olabilir (güncelleme veya bakım). Ekranı yenileyin; durum sonraki denetimde Çalışıyor'a dönerse kalıcı bir sorun yoktur. Durum kalıcıysa ve e-posta akışını etkiliyorsa ekran görüntüsüyle destek ekibine iletin.

E-posta Trafiği grafiği bugüne yakın ani sıfıra düşüyor. E-posta akışı kesilmiş olabilir. Servis Durumları'ndan e-posta geçiş ve filtreleme işlevlerinin ve kayıt veritabanının ayakta olduğunu doğrulayın.

Disk halkası turuncu veya kırmızı. Genellikle sistem logları şişmiştir. İzle → Log Yönetimi sayfasından log boyutunu ve saklama süresini gözden geçirip yer açın.

RAM veya CPU halkası kalıcı olarak kırmızı. Bir servis beklenenden fazla kaynak tüketiyor olabilir. Servis Durumları üzerinden yükü üreten işlevi daraltın; kısa süreli sıçramalar (yoğun tarama) normaldir, kalıcı kırmızı incelenmelidir.