Karantina

Karantina, DeepFilter'ın tehdit olarak değerlendirdiği ama doğrudan reddetmek yerine güvenli biçimde beklettiği e-postaların toplandığı yerdir. Bir e-postanın toplam tehdit skoru karantina eşiğini (yaklaşık 12) aştığında, DeepFilter onu alıcının gelen kutusuna teslim etmez; fakat silmek yerine burada tutar. Bunun nedeni hiçbir filtrenin kusursuz olmamasıdır: agresif bir kural ya da geçici bir yapılandırma hatası, meşru bir e-postayı yanlışlıkla tehdit gibi puanlayabilir (yanlış-pozitif). Karantina, kesin-temiz ile kesin-tehdit arasındaki bu "şüpheli bant" için bir güvenlik ağıdır — yanlışlıkla yakalanan e-posta kurtarılabilir, gerçek tehdit ise kalıcı olarak silinebilir.

Yönetici bu ekranı iki durumda kullanır: bir kullanıcı "gelmesi gereken bir e-posta gelmedi" dediğinde ilgili e-postayı burada bulup alıcıya teslim etmek için; ve tutulan tehditleri düzenli olarak gözden geçirip sık tekrarlanan spam kalıplarını sisteme öğretmek için. Her e-postaya, neden tutulduğunu gösteren ayrıntılı bir tehdit skoru dökümü eşlik eder; böylece serbest bırakma ya da silme kararını tahminle değil kanıtla verirsin.

Bekleyen görünümü, henüz işlem görmemiş ve yöneticinin kararını bekleyen e-postaları listeler.

Listeyi Filtreleme ve Skorları Okuma

Durum kartları

Ekranın üstündeki beş kart, karantinanın o anki durumunu özetler ve aynı zamanda tıklanabilir birer filtredir:

Kart	Gösterdiği
Karantina	Şu an tutulan, henüz işlem görmemiş e-posta sayısı
Serbest Bırakılan	Alıcıya teslim edilmek üzere serbest bırakılan e-posta sayısı
Silinen	Kalıcı olarak silinen e-posta sayısı
Güvenilir Öğretilen	"Temiz" örneği olarak öğretilen e-posta sayısı
Spam Öğretilen	"Spam" örneği olarak öğretilen e-posta sayısı

Bir karta tıkladığında liste yalnızca o durumdaki e-postaları gösterir; aynı karta yeniden tıkladığında filtre kalkar ve tüm durumlar listelenir. Etkin kart bir çerçeveyle vurgulanır. Bu, sağ üstteki Durum açılır filtresiyle aynı işi yapar; kartlar yalnızca daha hızlı bir kısayoldur.

Durum filtresi ve arama

Sağ üstteki Durum filtresi hangi e-postaların listeleneceğini belirler ve varsayılan olarak Bekleyen'dir — yani yalnızca işlem bekleyen e-postalar. Diğer seçenekler: Serbest Bırakılan, Silinen, Güvenilir, Spam ve Tümü. Sayfa başına ise bir sayfada kaç kayıt gösterileceğini ayarlar (50, 100, 250 veya 500; varsayılan 50).

Arama kutusuna yazdığın metin gönderen, alıcı ve konu alanlarında aranır. Bir kullanıcı "e-postam gelmedi" dediğinde en hızlı yol, onun adresini bu kutuya yazıp Bekleyen görünümünde aramaktır.

BİLGİ

Satır-başı işlem düğmeleri ve toplu seçim kutuları yalnızca Bekleyen görünümünde bulunur. Serbest Bırakılan veya Silinen gibi geçmiş görünümlerde e-postalar salt-okunurdur; bu görünümlerde bunun yerine işlemi kimin ve ne zaman yaptığını gösteren sütunlar eklenir.

Skor sütunu: T ve AI

Her satırdaki Skor sütunu iki ayrı değeri "|" ile ayırarak gösterir ve bu ikisi farklı şeyleri anlatır:

• T (toplam) — E-postanın tüm kurallardan aldığı birleşik tehdit skorudur; karantinaya alınma kararını bu değer belirler. Renk, büyüklüğüne göre değişir: 8'in altı yeşil, 8 ve üzeri sarı, 40 ve üzeri turuncu, 100 ve üzeri kırmızı. Değer büyüdükçe e-postanın tehdit olma olasılığı artar.
• AI — DeepFilter'ın yapay zekâ modelinin verdiği skordur ve işareti yön taşır: pozitif değer modelin e-postayı spam yönünde, negatif değer ise güvenilir (ham) yönünde değerlendirdiği anlamına gelir. 0'ın altı yeşil (model güvenilir buldu), 0 ile 3 arası sarı, 3 ve üzeri kırmızı (model spam dedi). Model bir değerlendirme üretmediyse "—" görünür.

İki skoru birlikte okumak kararı kolaylaştırır: yüksek bir T ama negatif bir AI, kural tabanlı katmanların tehdit gördüğü fakat yapay zekânın güvenilir bulduğu bir e-postayı işaret eder — serbest bırakmadan önce detay dökümüne bakmaya değer.

Gelişmiş filtre

Skor, Ülke ve Tarih düğmeleri listeyi tek kritere göre hızla daraltır.

Tarih düğmesi, ePosta Trafiği ekranındakiyle aynı takvimli aralık seçicisini açar: solda hazır dönemler (Bugün, Son 7 gün, Son 14 gün, Son 30 gün, Bu ay, Tümü), yanında takvim bulunur. Hazır bir dönem seçebilir ya da takvimde başlangıç ve bitiş gününe tıklayarak kendi aralığınızı belirleyebilirsiniz; iki gün de aralığa dahildir ve gün İstanbul saatine göre hesaplanır. Liste yalnızca Uygula ile yenilenir, Vazgeç seçiciyi değişiklik yapmadan kapatır. Uygulanan sınırlar listenin üstünde çip olarak görünür; bir çipi kapatarak o sınırı kaldırırsınız.

Gelişmiş filtre ise birden çok koşulu birlikte uygular:

• Skor aralığı — En düşük ve en yüksek T skoru. Hazır ön-ayarları da vardır: eşiğe yakın (≤20), orta (20-60) ve yüksek (60+).
• Ülke — Gönderen sunucunun ülkesi.
• Yapay zekâ değerlendirmesi — "AI Güvenilir" (model ham dedi) veya "AI Değerlendirmedi".
• Kategori — E-postayı tetikleyen tehdit türü (yapay zekâ, kara liste, oltalama, virüs, kimlik doğrulama ve benzeri).
• Koşul birleştirme — Seçtiğin ölçütlerin tümünün mü yoksa herhangi birinin mi sağlanacağını belirler.

Bir E-postayı İnceleme ve Serbest Bırakma

Bir e-postayı serbest bırakmadan önce içeriğini ve neden tutulduğunu görmek, yanlışlıkla gerçek bir tehdidi teslim etmeni önler.

Adımlar

1. Üst menüden Karantina ekranını aç ve Bekleyen görünümünde ilgili e-postayı bul (gerekirse arama kutusunu veya filtreleri kullan).
2. Satırın sonundaki göz düğmesine (ya da satırın kendisine) tıklayarak detay penceresini aç.
3. Açılan pencerede gönderen, alıcı, konu, kaynak IP ve ülke bilgilerinin yanında tehdit skoru dökümü yer alır: her kuralın skora kaç puan kattığını, pozitif ve negatif katkıların toplamını gösterir. Bir kural satırına tıklarsan o kuralın ne olduğunu, neden tetiklendiğini ve hangi değere eşleştiğini görürsün.
4. İçeriği ve dökümü inceledikten sonra e-postanın güvenli olduğuna karar verirsen penceredeki Serbest bırak düğmesine tıkla. Liste üzerinden doğrudan serbest bırakmak istersen satırdaki onay düğmesini de kullanabilirsin; her iki yolda da bir onay sorusu çıkar.

Doğrulama — başarılı olduğunu şuradan anlarsın

• Serbest bırakma anında tamamlanmaz; e-posta bir işlem kuyruğuna alınır. İşlenirken satırda Kuyrukta veya İşleniyor rozeti görünür; tamamlandığında Serbest Bırakılan kartı bir artar ve e-posta Serbest Bırakılan görünümüne geçer.
• Alıcıya teslim bilgisi gönderimi açıksa, alıcı e-postanın serbest bırakıldığına dair bir bildirim alır.

UYARI

Serbest bırakma geri alınamaz: e-posta bir kez alıcının gelen kutusuna teslim edildikten sonra geri çekilemez. İçerikten emin değilsen önce detay penceresinden önizle. İşlem arka planda tamamlandığı için Serbest Bırakılan sayacı yaklaşık 10 saniye gecikmeyle güncellenebilir; hemen yansımaması hata değildir.

Bombardıman işaretlerini okuma

Skor dökümünde, bir e-posta bombardımanına — tek bir alıcıya kısa sürede yüzlerce farklı göndericiden yağan abonelik ve onay e-postasına — işaret eden üç kural adıyla karşılaşabilirsin. Üçü de kendi başına karantina sebebi değildir; anlamlarını birlikte kazanırlar.

• Alıcı Tempo Aşımı — Bu kutuya kısa sürede olağandışı sayıda e-posta düştüğünü bildirir. Puansız bir gözlem işaretidir: skoru tek başına yükseltmez, yalnızca durumu kaydeder.
• Abonelik Onay Deseni — E-postanın gövdesi bir abonelik ya da kayıt onayı kalıbı taşıyor demektir; kalıp on beşten fazla dilde tanınır. Bilgi amaçlıdır ve neredeyse hiç puan üretmez. Tek başına bir tehdit işareti değildir — meşru bir bülten onayı da bu işareti alır.
• Abonelik Bombardımanı — Yukarıdaki iki işaretin (ya da tempo aşımı ile yapay zekânın istenmeyen kararının) bir arada görüldüğü durumu belirtir. Asıl bombardıman işareti budur; buna karşın puanı karantina eşiğinin altında kaldığı için e-postayı tek başına karantinaya düşürmez.

Bu işaretleri taşıyan e-postalar tek bir alıcıda yığılıyorsa o alıcı büyük olasılıkla bir bombardıman kalkanı altındadır: kalkan süresince yalnız o kutu için karantina eşiği geçici olarak düşürülür, bu yüzden sel gelen kutusuna değil karantinaya akar. Hangi alıcının kalkan altında olduğunu ve korumanın ne zaman biteceğini Yönetim → Gelen ePosta → Özellikler sekmesinden görürsün. Selin arasında kalan meşru e-postaları buradan her zamanki gibi serbest bırakabilirsin.

Bir E-postayı Silme

Gerçekten zararlı ya da istenmeyen bir e-postayı karantinadan kaldırmak için silersin.

Adımlar

1. Bekleyen görünümünde ilgili satırı bul.
2. Satırdaki çöp kutusu düğmesine tıkla ve çıkan onay sorusunu onayla.

Doğrulama — başarılı olduğunu şuradan anlarsın

• E-posta listeden çıkar, Silinen kartı bir artar ve kayıt Silinen görünümünde görünür.

DİKKAT

Silme kalıcıdır ve geri alınamaz. Silinen e-postanın bir kopyası tutulmaz; yanlışlıkla silinen meşru bir e-posta kurtarılamaz. Emin değilsen silmek yerine serbest bırak ya da olduğu gibi karantinada bırak — işlem görmeyen e-postalar zaten saklama süresi sonunda otomatik temizlenir.

Toplu İşlem ve Öğretme

Bekleyen görünümünde birden çok e-postayı aynı anda işleyebilir ve tekrar eden spam kalıplarını sisteme öğretebilirsin. Satır başındaki kutuları (ya da başlıktaki tümünü-seç kutusunu) işaretlediğinde bir toplu işlem çubuğu açılır.

Çubuktaki eylemler:

• Serbest Bırak / Sil — Seçili e-postaların tümüne tek seferde uygulanır; tekil işlemlerle aynı sonucu doğurur. Toplu silme ve serbest bırakma arka planda parçalar halinde işlenir; bu sayede binlerce e-postalık bir seçim de kısa sürede tamamlanır. Bir parçada hata alan e-postalar birkaç kez yeniden denenir.
• Güvenilir Öğret — Seçili e-postaları "temiz" örneği olarak öğretir ve aynı zamanda serbest bırakır (alıcıya teslim eder).
• Spam Öğret — Seçili e-postaları "spam" örneği olarak öğretir ve aynı zamanda siler.
• İndir — Seçili e-postaları .eml dosyaları halinde tek bir arşiv olarak indirir. Tek seferde en çok 20 e-posta indirilebilir. Bu düğme yalnızca genel yönetici rolünde bulunur.

Öğretme, yalnızca birden çok e-postayı seçtiğinde açılan bu çubukta yapılır; tek satır için öğretme yoktur. Öğretilen her örnek iki yere gider:

• Bu sunucunun sınıflandırıcısı — Genel yöneticinin öğrettiği örnekler bu sunucudaki istatistiksel sınıflandırıcıya anında öğretilir; sınıflandırıcı sonraki e-postaları değerlendirirken bu örneklerden yararlanır. Yanlış sınıflandırılan bir e-postayı öğretmek, benzer e-postalardaki hatayı düzeltmenin en doğrudan yoludur. Sınıflandırıcının durumu Gelen ePosta → Merkez İstihbarat sekmesindeki Bayes Sınıflandırıcı kartından izlenir.
• Merkezi öğrenme modeli — Örnek ayrıca merkeze gönderilir ve zamanla tüm sistemin ayırt etme gücünü artırır.

Sınıflandırıcı sunucudaki tüm alan adları için ortak olduğundan, alan yöneticisinin (domain admin) öğretmeleri bu sunucunun sınıflandırıcısını değiştirmez; yalnızca merkeze örnek olarak gider. Böylece bir alan adının yöneticisinin öğretmesi, diğer alan adlarının e-postalarının nasıl sınıflandırıldığını etkilemez. E-postanın serbest bırakılması ya da silinmesi her iki rolde de aynı şekilde gerçekleşir.

Doğrulama — başarılı olduğunu şuradan anlarsın

• Toplu işlemi başlattığında sayfanın en üstünde bir ilerleme bandı açılır. Bant yalnız o işi izler ve birkaç saniyede bir tazelenir: işlem sürerken "N e-postadan M tanesi silindi" (ya da serbest bırakıldı, spam olarak öğretildi, temiz olarak öğretildi) biçiminde ilerleme çubuğunu ve altında Bekleyen, İşleniyor ve Hatalı sayılarını gösterir. Hata alan e-posta varsa başlığa "· N hatalı" eklenir.
• İşlem bitince bant "N e-posta silindi" gibi bir özetle kalır; Kapat düğmesine basana kadar açık durur. Sayfayı yenilediğinde bant kapanır; işlem arka planda sürmeye devam eder.
• İşlem uzun süre ilerlemezse bant "durum güncellenemiyor" uyarısını gösterir; sayılar son bilinen değerdedir ve işin bittiği anlamına gelmez. Durumu satırlardaki rozetlerden ve kartlardan izle.
• Tamamlandığında ilgili kart (Serbest Bırakılan / Silinen / Güvenilir Öğretilen / Spam Öğretilen) artar.

UYARI

Öğretme yalnızca örnek göndermekle kalmaz, e-postayı da işler: Güvenilir Öğret serbest bırakır (teslim eder), Spam Öğret siler. Bir e-postayı yalnızca sınıflandırmak isteyip teslim veya silme sonucunu istemiyorsan öğretme düğmelerini kullanma. Ayrıca öğretme, e-postanın içeriğini örnek olarak Merkez İstihbarat'a gönderir; hassas içerik taşıyan e-postalarda bunu göz önünde bulundur.

Filtreye Uyan Tüm E-postaları İşleme

Başlıktaki tümünü-seç kutusu yalnız o sayfadaki e-postaları seçer. Bir kampanyanın binlerce e-postası karantinaya düştüğünde sayfa sayfa ilerlemek yerine, filtrene uyan e-postaların tamamını sayfa sınırı olmadan tek işlemde silebilir ya da serbest bırakabilirsin.

Bu seçenek yalnız genel yönetici rolünde ve Bekleyen görünümünde bulunur. Sayfadaki tüm satırları seçtiğinde, filtreye uyan e-posta sayısı sayfadakinden fazlaysa toplu işlem çubuğunda "Bu sayfadaki N e-posta seçildi." yazısının yanında Filtreye uyan N e-postanın tümünü seç bağlantısı belirir. Bağlantıya tıkladığında çubuk "Filtreye uyan N e-postanın tümü seçildi." der; Seçimi temizle ile sayfa seçimine dönersin.

Bu kipte çubukta yalnız Serbest Bırak ve Sil bulunur. Güvenilir Öğret, Spam Öğret ve İndir her e-postayı tek tek işleyen eylemler olduğu için bu kipte gösterilmez.

Ön koşullar

• Genel yönetici rolü.
• Durum filtresi Bekleyen olmalı.
• Tarih, skor, ülke, yapay zekâ ve gelişmiş arama koşullarıyla işlemek istediğin kümeyi önceden daraltmış olmalısın: işlem, listenin o anki filtresine uyan her bekleyen e-postaya uygulanır.

Adımlar

1. Filtreleri ayarla ve listenin yalnız işlemek istediğin e-postaları gösterdiğini kontrol et.
2. Başlıktaki tümünü-seç kutusunu işaretle.
3. Çubukta beliren Filtreye uyan N e-postanın tümünü seç bağlantısına tıkla.
4. Sil ya da Serbest Bırak'a tıkla.
5. Açılan onay penceresinde, "Onaylamak için N yazın" alanına ekranda gösterilen sayıyı binlik ayırıcı olmadan aynen yaz (örneğin 60312).
6. Tümünü Sil ya da Tümünü Serbest Bırak düğmesine tıkla; düğme, sayı doğru yazılana kadar etkin olmaz.

Doğrulama — başarılı olduğunu şuradan anlarsın

• Sayfanın üstünde ilerleme bandı açılır ve işi yukarıda anlatılan biçimde izler.
• İşlem İzle → Denetim Logları ekranına, işlenen e-postaların tek tek listesi yerine kullanılan filtre ölçütleri ve e-posta sayısıyla kaydedilir.

DİKKAT

Bu işlem geri alınamaz: silinen e-postalar kurtarılamaz, serbest bırakılanlar alıcılarına teslim edilir. Kayıtlar onay anında yeniden belirlenir; o arada karantinaya yeni giren ya da başka biri tarafından işlenen e-postalar nedeniyle işlenen sayı onay penceresindeki sayıdan biraz farklı olabilir. Filtreyi daraltmadan bu kipi kullanma.

Otomatik Temizlik

Saklama süresi — Karantinadaki bir e-posta bu süre boyunca serbest bırakılmaz veya silinmezse otomatik ve kalıcı olarak temizlenir. (varsayılan: 30 gün; en az 1 gün)

Neden var: Karantina, incelenmeyen şüpheli e-postalarla sınırsız büyümesin diye kendini düzenli aralıklarla temizler. Böylece liste yönetilebilir kalır ve eski tehditler birikmez.

Değeri değiştirirsen: Son kullanıcı portalı da bu süre içindeki tüm karantina e-postalarını listeler; portaldaki "Son N gün" ifadeleri bu değeri gösterir. Süreyi kısaltırsan karantina daha temiz kalır ama bir kullanıcının geç fark ettiği e-postayı kurtarma penceresi daralır. Uzatırsan kurtarma için daha çok zaman tanırsın ama liste kalabalıklaşır ve tutulan e-postalar daha uzun saklanır.

Bu süreyi Yönetim → Gelen ePosta → Karantina sekmesinden değiştirebilirsin.

Temizlik, karantinada milyonlarca e-posta biriktiği durumlarda da tam olarak çalışacak biçimde tasarlanmıştır. Temizlik art arda başarısız olursa ya da karantinada bekleyen e-posta sayısı uyarı eşiğini aşarsa, Yönetim → Bildirimler ekranında tanımlı yönetici adreslerine kritik bir uyarı e-postası gider (bkz. Bildirimler).

UYARI

Otomatik temizlik, süre dolduğunda e-postayı kalıcı olarak siler — tıpkı elle silme gibi geri alınamaz. Saklama süresini, kullanıcıların eksik bir e-postayı fark edip bildirmesine yetecek kadar uzun tut.

Sorun Giderme

Serbest bıraktım ama e-posta alıcıya ulaşmadı. Serbest bırakma arka planda işlendiği için anlık değildir. Önce satırdaki durum rozetine bak: Kuyrukta veya İşleniyor ise işlem henüz sürüyordur, bekle. Başarısız rozeti varsa üzerine gelerek hata açıklamasını gör; başarısız işlemler kısa aralıklarla birkaç kez yeniden denenir. Teslimatın ayrıntısını (hedef sunucunun yanıtı dâhil) detay penceresindeki teslimat bölümünden inceleyebilirsin.

Beklediğim e-posta karantinada görünmüyor. Önce Durum filtresinin Bekleyen'de olduğundan emin ol; farklı bir durumdaysa e-posta filtre dışında kalıyor olabilir. Ardından alıcı adresiyle arama yap. Hiç bulunamıyorsa e-posta hiç karantinaya alınmamış (doğrudan teslim edilmiş veya reddedilmiş) olabilir; akıbetini e-posta trafiği kayıtlarından teyit et.

Kart sayıları beklediğimden farklı. Alan yöneticisi (domain admin) hesabıyla giriş yaptıysan kartlar yalnızca yetkili olduğun alan adlarının e-postalarını sayar. Ayrıca öğretme işlemleri iki sayaca birden yansır: Güvenilir Öğret hem Güvenilir Öğretilen hem Serbest Bırakılan, Spam Öğret ise hem Spam Öğretilen hem Silinen sayacını artırır — çünkü öğretme aynı zamanda e-postayı teslim eder ya da siler.